3Білет № 3

Хрысціянізацыя беларускіх зямель у X–XIII стст.: прычыны і значэнне прыняцця хрысціянства, рэлігійныя дзеячы-асветнікі.

1З X стагоддзя пачалося распаўсюджванне хрысціянскай веры на беларускіх землях.

У 992 годзе князь Ізяслаў заснаваў епархію.

З IX па XIII стагоддзе хрысціянства і язычніцтва існавалі адначасова.

2Развіццё пісьменнасці.

Развівалася пісьменнасць.

Берасцяныя граматы — гэта бярозавая кара, на якой надрапвалі літары.

З X стагоддзя развівалася летапісанне — запіс падзей па гадах у храналагічным парадку.

У XII стагоддзі з'явілася «Аповесць мінулых гадоў» — летапіс, які змяшчаў звесткі пра Рагнеду, Ізяслава, бітву на Нямізе і іншыя падзеі.

Тураўскае Евангелле — першая рукапісная кніга на тэрыторыі Беларусі.

Матэрыял — пергамент.

Вокладка складалася з дзвюх дошчачак, абцягнутых скурай.

3Рэлігійныя дзеячы XII стагоддзя.

Рэлігійныя дзеячы XII стагоддзя садзейнічалі распаўсюджванню пісьменнасці.

12-гадовая Прадслава ўцякла з дому ў жаночы манастыр і прыняла імя Еўфрасіння.

Яна заснавала жаночы і мужчынскі манастыры.

Еўфрасіння Полацкая стала першай святой жанчынай сярод усходніх славян.

Епіскап Кірыла жыў у невялікай манастырскай вежы як пустэльнік.

Ён пісаў звароты да вернікаў, малітвы і споведзі.

Яго празвалі Златавустам.

4Архітэктурныя помнікі.

Важны помнік — Сафійскі сабор.

Слова «Сафія» азначае «Божая мудрасць».

Пры будаўніцтве выкарыстоўвалася плоская цэгла.

Унутраная частка храма была ўпрыгожана фрэскамі.

Часткова захавалася Каложская царква.

Яе асаблівасць — вялікая колькасць гліняных збаноў, убудаваных у сцены. Дзякуючы гэтаму ў храме добра чуваць малітвы.

5Шэдэўр старажытнага мастацтва.

Шэдэўрам старажытнага мастацтва з'яўляецца шасціканцовы крыж, выраблены ў 1161 годзе па заказе Еўфрасінні Полацкай.

Крыж быў зроблены з дрэва.

Яго паверхня была пакрыта залатымі пласцінамі, а бакі — срэбнымі пласцінамі.

Крыж лічыцца хрысціянскай рэліквіяй беларусаў.